Cơn khát RAM cho AI và máy chủ đang làm thay đổi cuộc chơi smartphone năm 2026 với chi phí tăng cấu hình giảm và ít lựa chọn hấp dẫn hơn.
Nếu gần đây bạn có ý định build hoặc nâng cấp PC, chắc hẳn bạn đã choáng váng trước mức giá RAM hiện tại. Những bộ RAM từng có giá hợp lý chỉ một năm trước giờ đây thường đắt gấp đôi, thậm chí gấp ba lần, và giá vẫn tiếp tục leo thang.
![RAM đắt gấp 3 lần Smartphone 2026 bị ảnh hưởng]()
Người dùng smartphone có thể nghĩ mình không bị ảnh hưởng, vì chúng ta không trực tiếp mua hay lắp RAM cho điện thoại. Nhưng thực tế, chính những yếu tố đang đẩy giá bộ nhớ PC lên cao cũng đang âm thầm định hình những chiếc smartphone mà chúng ta sẽ mua trong năm tới.
Tham khao ngay dòng Galaxy S25 mới nhất của Samsung tại Minh Tuấn Mobile
Tại sao giá RAM lại tăng chóng mặt?
Giá RAM đã tăng đều trong vài tháng qua, chủ yếu do nhu cầu bùng nổ từ các sản phẩm AI. Các nhà cung cấp trung tâm dữ liệu như Amazon và Oracle đang gom DDR5, loại bộ nhớ nhanh nhất hiện nay, để đáp ứng nhu cầu điện toán đám mây. Các máy chủ AI hiện đại có thể được trang bị hàng terabyte DDR5, so với chỉ 128-256GB DDR4 ở các máy chủ cũ. Hạ tầng AI đang "ngốn" một phần không cân xứng trong tổng sản lượng DDR5 toàn cầu.
Vấn đề lớn hơn là làn sóng AI đang thúc đẩy các nhà sản xuất RAM chuyển hướng công suất sang High Bandwidth Memory (HBM) - loại bộ nhớ dùng cho card AI chuyên dụng của NVIDIA. HBM sản xuất trên cùng loại wafer như DDR5, nhưng biên lợi nhuận cao gấp 2-5 lần.
![RAM đắt gấp 3 lần Smartphone 2026 bị ảnh hưởng]()
Các nhà sản xuất RAM đã ưu tiên HBM sinh lời cao cho AI thay vì DDR truyền thống.
Ba ông lớn Samsung Electronics, SK Hynix và Micron Technology, chiếm ít nhất 75% sản lượng RAM toàn cầu, đã chuyển một lượng đáng kể DRAM sang HBM kể từ năm 2023. Điều này làm giảm công suất cho DDR, LPDDR và GDDR.
Để thấy rõ mức độ "ngốn" tài nguyên, vào tháng 10/2025, OpenAI đã ký thư bày tỏ ý định với Samsung và SK Hynix để cung cấp bộ nhớ cho dự án "Stargate". Nhu cầu dự kiến có thể lên tới 900.000 wafer DRAM mỗi tháng - con số nếu hiện thực hóa sẽ chiếm phần lớn công suất toàn cầu.
Nhu cầu đang ở mức cực cao trong khi nguồn cung bị thắt chặt. Đây là thị trường của người bán, và đồ điện tử tiêu dùng không nằm trong danh sách ưu tiên. Quan trọng hơn, sự thiếu hụt này không ngẫu nhiên - các nhà sản xuất đang cố tình tránh mở rộng công suất sau khi bị "đốt" bởi dư cung vào năm 2018 và 2022.
![RAM đắt gấp 3 lần Smartphone 2026 bị ảnh hưởng]()
Smartphone bị ảnh hưởng như thế nào?
Smartphone sử dụng LPDDR5/LPDDR5X thay vì DDR5, nhưng chúng được sản xuất trên cùng tiến trình DRAM. Trong thứ bậc ưu tiên, DRAM cho di động chỉ đứng thứ ba, sau bộ nhớ máy chủ và HBM cho AI.
Công suất bổ sung được kỳ vọng đi vào hoạt động, nhưng có thể không giải quyết điểm nghẽn cho đến năm 2027. Nhà máy M15X của SK Hynix dự kiến bắt đầu sản xuất năm 2026, trong khi các nhà máy Micron tại Idaho hoạt động vào nửa cuối 2027. Nguồn cung thực sự đủ lớn có thể phải đợi đến gần 2028.
RAM cho điện thoại đang bị xếp sau AI và bộ nhớ máy chủ. Counterpoint Research đã điều chỉnh giảm dự báo smartphone xuất xưởng năm 2026 xuống 2,6%. Chi phí sản xuất dự kiến tăng 10-25% vào cuối năm và có thể tăng thêm 10-15% vào giữa năm 2026.
Mua điện thoại năm 2026 sẽ ra sao?
Chúng ta có thể chứng kiến smartphone đắt đỏ hơn ở mọi phân khúc. Galaxy S26 có thể đắt hơn thế hệ trước do chi phí LPDDR5 tăng 16%. Xiaomi cũng cảnh báo giá bán sẽ cao hơn. Các mẫu giá rẻ đặc biệt nhạy cảm vì RAM chiếm tỷ trọng lớn trong chi phí sản xuất.
Nguồn cung có thể còn là vấn đề lớn hơn. Ngay cả Samsung Semiconductor cũng không sẵn sàng cam kết RAM số lượng lớn với giá phải chăng cho Samsung Electronics, cho thấy ngay cả ông lớn cũng chật vật đảm bảo công suất.
![RAM đắt gấp 3 lần Smartphone 2026 bị ảnh hưởng]()
Các mẫu cao cấp đắt đỏ hơn và điện thoại giá rẻ với ít RAM hơn dường như không thể tránh khỏi. Các nhà sản xuất có một số "chiêu" để bảo vệ lợi nhuận:
- Giảm dung lượng RAM: Việc nâng cấp bộ nhớ gần như chắc chắn bị loại bỏ, và điện thoại 16GB RAM có thể chỉ bán số lượng hạn chế. Chúng ta thậm chí có thể thấy các mẫu 6GB hoặc 4GB trở lại ở phân khúc giá rẻ.
- Thay đổi cách định vị: Bớt nhấn mạnh RAM, tập trung vào dung lượng lưu trữ. Các mẫu có thể chỉ có một cấu hình RAM cho tất cả mức lưu trữ. Các công nghệ như "Memory Extension" - sử dụng bộ nhớ lưu trữ làm RAM ảo - có thể quay trở lại trong quảng cáo.
- Cắt giảm tính năng khác: Ở phân khúc giá rẻ, có thể thấy việc giảm ống kính camera, hạ cấp màn hình, hoặc loại bỏ sạc không dây và chứng nhận chống nước.
Ngay cả khi giá RAM cuối cùng ổn định, những chiếc smartphone năm 2026 có thể đã bị định hình bởi cuộc khủng hoảng này - với ít lựa chọn RAM cao hơn, nâng cấp phần cứng chậm hơn và giá thành đắt hơn trên hầu hết thị trường.